เลือกหน้า

แบบบันทึกองค์ความรู้

ชื่อองค์ความรู้   ความสําเร็จในการพัฒนาหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงต้นแบบบ้านนาดี หมู่ที่ 3 ตำบลโคกนาโก    อำเภอป่าติ้ว จังหวัดยโสธร
หน่วยงานเจ้าขององค์ความรู้     
สำนักงานพัฒนาชุมชนอำเภอป่าติ้ว จังหวัดยโสธร

                   ผลการดำเนินงานขับเคลื่อน
การพัฒนาหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงต้นแบบบ้านนาดี

การพัฒนาหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงต้นแบบบ้านนาดี หมู่ที่ 3 ตำบลโคกนาโก อำเภอป่าติ้ว จังหวัดยโสธร ดําเนินงานการพัฒนาหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงต้นแบบ มี 6 ด้าน ดังนี้

1) ด้านการลดรายจ่าย ครัวเรือนมีการปลูกพืชผักสวนครัว เลี้ยวสัตว์ หรือถ้าเหลือจากการบริโภคจะนําไปจําหน่าย คนในชุมชนมีการลด ละ เลิกอบายมุข

2) ด้านการเพิ่มรายได้ นอกจากอาชีพหลัก คือ อาชีพทํานาแล้ว คนในชุมชนยังประกอบอาชีพเสริม คือ การปลูกผักปลอดสารพิษ การเลี้ยงสัตว์ฯลฯ ซึ่งทําให้มีรายได้เพิ่มขึ้นและครัวเรือนได้ใช้เทคโนโลยีที่เหมาะสม เช่น การใช้เครื่องทุนแรงในการประกอบอาชีพทางการเกษตร ซึ่งผลที่ได้ทําให้สามารถ ทุ่นเวลาในการผลิต ลดรายจ่ายและเพิ่มรายได้ให้กับคนในชุมชน

3) ด้านการประหยัด ครัวเรือนในชุมชนได้มีการออมเงิน กับกลุ่มออมทรัพย์ของชุมชน ที่จัดตั้งขึ้นเพื่อให้ประชาชนในชุมชนรู้จักการออมเงิน เช่น กองทุนหมู่บ้านและฝากธนาคาร ซึ่งมีการจัดเก็บเงินออมไว้ทุกเดือนรวมถึงการจัดทําบัญชีรายรับ-รายจ่ายภายในครัวเรือน

4) ด้านการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมและทรัพยากรธรรมชาติอย่างยังยืน มีการใช้วัตถุดิบในการประกอบอาชีพที่เป็นมิตรต่อธรรมชาติ และสิ่งแวดล้อม เช่น การใช้ปุ๋ยหมักชีวภาพ การทําน้ำส้มควันไม้ ทั้งยังช่วยลดต้นทุนในการผลิต รวมถึงชุมชนมีการปลูกต้นไม้ให้ความร่มรื่น ตามที่สาธารณะ

5) ด้านการเรียนรู้ มีการสืบทอดภูมิปัญญาท้องถิ่น มีการนําภูมิปัญญามาใช้ในชีวิตประจําวัน มีการแลกเปลี่ยนเรียนรู้เกี่ยวกับปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงในชีวิตประจําวัน

6) ด้านความเอื้ออารี มีการช่วยเหลือคนคนด้อยโอกาส คนยากจน คนพิการ ในชุมชน รวมถึงคนในชุมชนบ้านท่ลาดมีความรู้รักสามัคคีกัน เช่น การจัดประชาคมเพื่อการจัดทําแผนชุมชน การประชุมเพื่อวางแผนติดตามและแก้ไขร่วมกัน

 

ปัญหาและอุปสรรค

ในการดําเนินการพัฒนาหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงต้นแบบ ได้แก่

1) ปัญหาด้านภูมิศาสตร์เช่น ปัญหาเรื่องการขาดแคลนน้ำในการเกษตร และปัญหาน้ำท่วมบริเวณพื้นที่ทําการเกษตรบางปีที่น้ำหลาก และปัญหาสภาพดินไม่อุ้มน้ำ

2) ปัญหาขาดการมีส่วนร่วมของขุมชน

 

ปัจจัยที่ส่งผลต่อความสําเร็จ

1) ปัจจัยเงื่อนไขความสําเร็จ ประกอบด้วย ปัจจัยด้านบทบาทของผู้นําชุมชน คือ เป็นนักประสานงานที่ดี มีความเสียสละ มีคุณธรรม มีความขยัน มีวิสัยทัศน์และมีความรู้ความสามารถ เป็นแบบอย่างที่ดีให้กับชุมชน

2) ปัจจัยด้านกระบวนการเรียนรู้ร่วมกัน มีการส่งเสริมสนับสนุนให้ประชาชนได้มีการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ร่วมกันระหว่างคนในชุมชนและเครือข่ายชุมชนหรือหมู่บ้านอื่น

3) ปัจจัยการสร้างภาคีเครือข่ายในระดับชุมชน ซึ่งมีการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ให้ความช่วยเหลือซึ่งกันละกันโดยภาคส่วนราชการได้ให้การส่งเสริมสนับสนุนในด้านต่างๆ

4) ปัจจัยด้านความหลากหลายทางอาชีพ ของชุมชนบ้านวังแสงใต้เช่น การเกษตร รับราชการ รับจ้าง กลุ่มอาชีพ

5) ปัจจัยสนับสนุน ประกอบด้วย ปัจจัยทุนทางสังคม มีการปลูกจิตรสํานึกให้คนในชุมชนรักบ้านเกิด ปัจจัยด้านความเชื่อจารีตประเพณีท้องถิ่นที่เอื้อต่อปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง การนําปรัชญาทางพุทธศาสนามาใช้ในการดําเนินชีวิต ปัจจัยของชุมชนเข้มแข็ง มีการตั้งกฎระเบียบขึ้นภายในชุมชนเพื่อแก้ไขปัญหายาเสพติด อบายมุขต่างๆ     มีการจัดตั้งกองทุนในรูปแบบกองทุนหมู่บ้าน และกลุ่มออมทรัพย์

6) ปัจจัยด้านทรัพยากรธรรมชาติ ภายในชุมชนได้มีการรณรงค์ปลูกต้นไม้ทดแทนเป็นประจําทุกปี และได้รับการสนับสนุนจากภาคส่วนราชการในด้านต่าง ๆ จากหน่วยงานราชการที่เกี่ยวข้อง

 

ข้อเสนอแนะ

  1. ในการพัฒนาหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงต้นแบบให้ประสบความสําเร็จ ผู้นํา กรรมการชุมชน และกลุ่ม

องค์กรในชุมชนจะต้องมีจิตอาสา เสียสละ อดทน เข้าใจสถานการณ์ต่างๆ ของชุมชน สามารถกระตุ้นคนในชุมชนให้เข้ามาร่วมแก้ไขปัญหาต่างๆได้ มีการจัดระบบความสัมพันธ์ การดูแลช่วยเหลือและร่วมมือกันภายในชุมชนอย่างเข้มแข็ง

  1. ควรมีการถอดบทเรียนและองค์ความรู้จากการทํางานและการใช้ภูมิปัญญาท้องถิ่นเพื่อต่อยอดการพัฒนาในชุมชนอย่างต่อเนื่อง
  2. สร้างทีมผู้นํารุ่นใหม่ให้เรียนรู้ควบคู่ไปกับผู้นํารุ่นเก่าเพื่อความหลากหลายทีมของชุมชนในการร่วมกันพัฒนาและสร้างเครือข่ายภายนอกกับชุมชนอื่นอย่างเป็นระบบ จะทําให้การพัฒนาหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงต้นแบบมีการพัฒนาอย่างยั่งยืนตลอดไป

 

สรุป แนวทางการพัฒนาและขับเคลื่อนหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงต้นแบบ คือ มีการเปิดโอกาสให้ผู้ที่มีความรู้ความสามารถ และผู้ที่มีความสนใจ ได้เข้ามามีส่วนร่วมแลกเปลี่ยนเรียนรู้และสามารถขยายผลอย่างต่อเนื่องสู่ชุมชนอื่นและเพื่อร่วมพัฒนาหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงต้นแบบ และเป็นการสร้างความเข้มแข็งและความยั่งยืนให้กับหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงต้นแบบ และมีการเพิ่มทักษะความรู้ สร้างแนวคิดและประสบการณ์ใหม่ ๆ รวมถึงความรู้ในด้านการตลาดให้กับผู้นําชุมชนและคณะกรรมการและสมาชิกที่ดําเนินปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง และสามารถขยายผลอย่างต่อเนื่องสู่ชุมชนอื่น