เลือกหน้า

ชื่อองค์ความรู้     กาขับเคลื่อนงานหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียง     
ผู้จัดทำ              สำนักงานพัฒนาชุมชนอำเภอไทยเจริญ          

สถานที่               บ้านหนองซ่งแย้เหนือ หมู่ที่ 9  ตำบลคำเตย  อำเภอไทยเจริญ  จังหวัดยโสธร

                   “…เศรษฐกิจพอเพียง เป็นปรัชญาชี้ถึงแนวการดำรงอยู่และปฏิบัติตนของประชาชนในทุกระดับ ตั้งแต่ระดับ ครอบครัว ระดับชุมชน จนถึงระดับรัฐ ทั้งในการพัฒนาและบริหารประเทศให้ดำเนินไปใน ทางสายกลาง โดยเฉพาะ การพัฒนาเศรษฐกิจ เพื่อให้ก้าวทันต่อโลกยุคโลกาภิวัฒน์ ความพอเพียง หมายถึง ความพอประมาณ ความมีเหตุผล รวมถึงความจำเป็นที่จะต้องมีระบบภูมิคุ้มกันในตัวที่ดีพอสมควรต่อการมีผลกระทบใด ๆ อันเกิดจากการเปลี่ยนแปลง ทั้งภายนอกและภายใน ทั้งนี้จะต้องอาศัยความรอบรู้ ความรอบคอบ และความระมัดระวัง อย่างยิ่ง ในการนำวิชาการ ต่าง ๆ มาใช้ในการวางแผนและการดำเนินการทุกขั้นตอน และขณะเดียวกันจะต้องเสริมสร้างพื้นฐานจิตใจของคนในชาติ โดยเฉพาะเจ้าหน้าที่ของรัฐ นักทฤษฎีและนักธุรกิจ ในทุกระดับ ให้มีสำนึกในคุณธรรม ความซื่อสัตย์สุจริต และให้มีความ รอบรู้ที่เหมาะสม ดำเนินชีวิตด้วยความอดทน ความเพียร มีสติ ปัญญา และความรอบคอบ เพื่อให้สมดุลและพร้อมต่อ การรองรับการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วและกว้างขวาง ทั้งด้านวัตถุ สังคม สิ่งแวดล้อม และวัฒนธรรม จากโลกภายนอก ได้เป็นอย่างดี 

                   บ้านหนองซ่งแย้เหนือ เป็นหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงมาก่อนแล้ว และในการคัดเลือกหมู่บ้านต้นแบบ โดยสำนักงานพัฒนาชุมชนอำเภอไทยเจริญ คัดเลือกเป็นหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงต้นแบบ

                   วิถีชีวิตของหนองซ่งแย้เหนือ นั้นก็ดำเนินตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงอยู่แล้ว โดยการลดรายจ่าย เช่น การปลูกผักสวนครัวไว้บริโภคในครัวเรือน  การเพิ่มรายได้ เช่น การมีอาชีพเสริมต่าง ๆ การออม เช่น การมีกลุ่มออมทรัพย์เพื่อการผลิต  การเรียนรู้โดยการเรียนรู้จากคนในชุมชนและภายนอกชุมชน  เรียนรู้ภูมิปัญญาท้องถิ่น การใช้เทคโนโลยีที่เหมาะสมกับชุมชน อนุรักษ์ทรัพยากรตามธรรมชาติโดยการปลูกต้นไม้ในสวน  หัวไร่ปลายนาและป่าชุมชน มีการจัดระเบียบสภาพแวดล้อมของชุมชน และการช่วยเหลือของคนในชุมชนในด้านต่าง ๆ ให้สมาชิกมีสภาพความเป็นอยู่ที่ดีขึ้น

                   การขับเคลื่อนตามแนวปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง บ้านหนองซ่งแย้เหนือนั้น  ใช้แบบประเมินตัวชี้วัด  6×2 (การเพิ่มรายรายได้ ลดรายจ่าย ประหยัด การเรียนรู้ การอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม และการเอื้ออารีย์)  และมีการคัดเลือกครัวเรือนที่ประสบความสำเร็จในแต่ละตัวชี้วัด การประเมินตัวชี้วัดกระทรวงมหาดไทย 4 ด้าน 23 ตัวชี้วัด และการประเมินความสุขมวลรวมของชุมชน (GVH) ซึ่งบ้านกาเกาะ นั้นมีแหล่งเรียนรู้ที่สำคัญ คือ
               1) ฐานเรียนรู้การทอผ้า คือ นางเจียมใจ  ตาสว่าง
               2) ฐานเรียนรู้การทอเสื่อกก คือ นางจิตรันดา  พรมชาติ
               3) ฐานเรียนรู้การจักสาน คือ นายวันดี  ปั้นทอง
               4) ฐานเรียนรู้การทำลูกปัด คือ นางคำปุ่น  มุทุวงษ์
              5) ฐานเรียนรู้การทำดาว คือ นายจิลา  พรมชาติ 
              6) ฐานเรียนรู้การแปรรูปผ้า คือ 
นางศุภิสรา  มีศรี
              7) ฐานเรียนรู้การทำหมอนกระดูก คือ นางจุลฬา  สายแวว 
             8) ฐานเรียนรู้เศรษฐกิจพอเพียง คือ 
             9) กลุ่มไม้กวาดก้านมะพร้าว คือ นางจินดา  สว่างวงค์

บันทึกขุมความรู้ (Knowledge Assets) 
                   1)  จัดทำแผนปฏิบัติการขับเคลื่อนการดำเนินงานตามโครงการ
                   2)  กำหนดเครื่องมือในการทำงาน
                   3)  จัดเวทีสร้างความรู้ ความเข้าใจปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงระดับหมู่บ้าน
                   4)  การจัดทำบัญชีรายรับ- รายจ่ายของครัวเรือน
                   5)  วิเคราะห์-สังเคราะห์ข้อมูลบัญชีครัวเรือน  ประจำเดือน
                   6)  การขับเคลื่อนกิจกรรม 6×2 (การเพิ่มรายรายได้ ลดรายจ่าย ประหยัด การเรียนรู้

การอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม และการเอื้ออารีย์)
                   1)  ดำเนินกิจกรรมแก้ปัญหาตามข้อมูลบัญชีครัวเรือน และการส่งเสริมอาชีพตามทางเลือก
                   2)  เวทีสรุปบทเรียน
                   3)  ติดตามสนับสนุนและประเมินผล

แก่นความรู้ (Core Competencies)
                1)  ศึกษาปัญหา รับทราบข้อมูล
                2)  ปรึกษาหารือ
                3)  หาข้อยุติ
                4)  ชี้แจงการดำเนินงานตามแนวปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงให้รับทราบ
                5)  สร้างความพึงพอใจ
                6)  งานสัมฤทธิ์ผล

กลยุทธ์ในการทำงาน
ศึกษาปัญหา รับทราบข้อมูล
                    ก่อนการดำเนินการ ต้องเตรียมข้อมูลที่มีอยู่ เช่น ข้อมูล จปฐ. ข้อมูล กชช. 2 ค บัญชีรายรับ รายจ่าย หนี้สิน เงินออม ค้นหาศักยภาพของหมู่บ้าน เพื่อนำเสนอข้อมูลภาพรวมของหมู่บ้านที่น่าสนใจ ในการเปิดเวทีประชาคม เพื่อสร้างความตระหนัก พร้อมเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมของตนเอง ปัญหาความเป็นอยู่ของแต่ละครัวเรือน การรับทราบข้อมูลในทุก ๆ ด้านเพื่อการเตรียมการในการปฏิบัติงาน จึงจำเป็นอย่างยิ่ง หากมีข้อมูลมาก รู้จักคนมาก รู้จักวัฒนธรรม วิถีชีวิตเข้าใจสภาพของชุมชนอย่างชัดเจน การตัดสินใจเพื่อกระทำการใด ๆ ย่อมถูกต้องและเกิดการยอมรับ ไม่มีอุปสรรคในการทำงาน

การศึกษาปัญหา  ด้วยการรับข้อมูลจากหลาย ๆ แหล่งข้อมูล นำข้อมูลมาวิเคราะห์ หาแนวทางแก้ไขโดยการ
                   1)  ประชุมแกนนำในการขับเคลื่อนปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง
                    2)  จัดเวทีสร้างความรู้ความเข้าใจปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง เรียนรู้วิถีชีวิตเศรษฐกิจพอเพียงโดยมีตัวขับเคลื่อน 6×2 (การเพิ่มรายได้ ลดรายจ่าย ประหยัด การเรียนรู้ การอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม และการเอื้ออารีย์)
                   3)  จัดทำสมุดบัญชีครัวเรือนให้ครบทุกครัวเรือน โดยคณะกรรมการหมู่บ้านให้งบประมาณในการจัดทำเอกสาร

การปรึกษาหารือ
                   นำข้อมูลที่ได้มาหาทางออกด้วย ร่วมกันปรึกษาหารือกันเพื่อหาแนวทางในการแก้ไข และหาข้อยุติของปัญหา เป็นการสร้างความเข้าใจและยอมรับในสภาพปัญหาร่วมกัน ตัดสินใจเลือกแก้ปัญหาร่วมกันเพื่อตัดปัญหาในขณะปฏิบัติงาน โดยผู้มีส่วนในการสนับสนุน กำนัน ผู้ใหญ่บ้าน ผู้นำชุมชน สมาชิก ทต.

หาข้อยุติ
                   เป้าหมายความสำเร็จของงาน คือ ผู้นำชุมชน แกนนำชุมชน ครัวเรือน  หน่วยงานภาคีพัฒนาเกิดการยอมรับในแนวทางของโครงการแก้ไขปัญหาความยากจนตามแนวปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง  ชี้แจงการดำเนินงานตามแนวปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงให้รับทราบ  เมื่อมีการประชุมชี้แจง สร้างความรู้ความเข้าใจตามแนวปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง  เกิดการยอมรับ และตัดสินใจที่เข้าร่วมในการจัดทำแผนแก้ปัญหาความยากจน ด้วยความสมัครใจ ทำให้ชุมชนพึ่งตนเองได้อย่างยั่งยืน

สร้างความพึงพอใจ
                   สร้างความพอใจด้วยการเสนอทางออกที่สร้างความหวังที่เกิดขึ้นจริง และทางออกที่สามารถปฏิบัติได้ ทำให้ชุมชนเกิดการยอมรับ และมีการวางแผนในการแก้ปัญหาความยากจนตามปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง

งานสัมฤทธิ์ผล
                   สร้างการมีส่วนร่วม ในการคิด ตัดสินใจ ร่วมแก้ไขปัญหาและร่วมรับผิดชอบ เพื่อสร้างความเป็นเจ้าของร่วมกัน ทำให้ครัวเรือนมีการดำรงชีวิตตามแนวปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง  พึ่งตนเองได้อย่างยั่งยืน เป็นความสำเร็จและภาคภูมิใจในการทำงานแก้ไขปัญหาของหมู่บ้าน

กฎระเบียบ/แนวคิด/ทฤษฎีที่เกี่ยวข้อง
                   –  หลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง
                   –  แบบประเมินหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียง  อยู่เย็น เป็นสุข” ปี 2559   จำนวน 4 ด้าน 23 ตัวชี้วัด
                   –  ตัวชี้วัด  6×2  หมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงต้นแบบบ้านหนองซ่งแย้เหนือ หมู่ที่ 9 ตำบลคำเตย  อำเภอไทยเจริญ  จังหวัดยโสธร