เลือกหน้า

    บทสรุปสำหรับผู้บริหาร

ชื่อเรื่อง    : การขับเคลื่อนหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงสู่การพัฒนาที่ยั่งยืน

                    บ้านฟ้าห่วน หมู่ที่ ๑ ตำบลฟ้าห่วน อำเภอค้อวัง  จังหวัดยโสธร                                                                    

ผู้จัดทำ      สำนักงานพัฒนาชุมชนอำเภอค้อวัง จังหวัดยโสธร                                                                          

*****************************************************************************

                   บ้านฟ้าห่วน หมู่ที่ ๑ ตำบลฟ้าห่วน อำเภอค้อวัง  จังหวัดยโสธร   หมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงต้นแบบ อยู่เย็นเป็นสุข เป็นชุมชนที่ดำเนินชีวิตตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง มีระบบการบริหารจัดการชุมชน  มีกิจกรรมในการดำเนินโครงการ คือ

         ๑. ระดับครัวเรือน  มีกิจกรรม

               – จัดทำบัญชีรายรับ – รายจ่ายของครัวเรือน                                                                                

               – จัดทำแผนชีวิต แผนครอบครัว

               – กิจกรรม ลด ละเลิก อบายมุข

               – กิจกรรมลดรายจ่ายในครัวเรือน

               – ประหยัดและออม

               – ทำการเกษตรตามธรรมชาติ ลดการใช้สารเคมี

               – เพิ่มรายได้ ทำอาชีพเสริม

               – มีการจัดเวทีแลกเปลี่ยนเรียนรู้กิจกรรม

               – การบริหารจัดการขยะ

         ๒.ระดับกลุ่ม กลุ่มองค์กร เครือข่ายในชุมชน

               – จัดกระบวนการสร้างความรู้ ความเข้าใจในหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงโดยใช้เวทีประชาคมอบรม                                                                

               – จัดเวทีแลกเปลี่ยนเรียนรู้ กิจกรรมเศรษฐกิจพอเพียงส่งเสริมให้เกิดมีครัวเรือนตัวอย่างและกิจกรรม                       

               – กลุ่มเศรษฐกิจชุมชนที่มีศักยภาพ เช่น กลุ่มออมทรัพย์เพื่อการผลิต กลุ่มกองทุนหมู่บ้านและชุมชนเมือง กลุ่มสตรีทอผ้า กลุ่มแปรรูปถั่วลิสง กลุ่มร้อยมาลัย ฯ

               – ส่งเสริมการเพิ่มประสิทธิภาพการบริหารจัดการกลุ่มต่างๆในชุมชนและ สร้างเครือข่ายการเรียนรู้เศรษฐกิจพอเพียงในระดับครัวเรือนและกลุ่มองค์กรเครือข่าย

 

        ๓. ระดับหมู่บ้าน

               – ประเมินตัวชี้วัด ๔ ด้าน ๒๓ ตัวชี้วัด

               – ประเมินความสุขมวลรวม (GVH)

               – รณรงค์ให้ครัวเรือนจัดทำบัญชีรายรับ-รายจ่าย ลด ละ เลิกอบายมุข

               – จัดระบบข้อมูลชุมชุน ค้นหาทุนชุมชน

               – จัดทำแผนชุมชน แผนพึ่งตนเอง

               – จัดเวทีแรกเปลี่ยนเรียนรู้ วิถีชีวิตตามแนวคิดเศรษฐกิจพอเพียง

               – บูรณาการจัดกิจกรรมต่างๆในชุมชนโดยใช้หลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง

*************************************************************************************

 

กิจกรรมที่  1  สัมมนาการเรียนรู้วิถีชีวิตเศรษฐกิจพอเพียง

                   วัตถุประสงค์เพื่อสร้างความเข้าใจ เกิดความตระหนัก ในการปรับเปลี่ยนการใช้ชีวิต และการพัฒนาหมู่บ้านที่สมดุล สอดคล้องกับหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง โดยมีกลุ่มเป้าหมายประกอบด้วย ผู้แทนครอบครัวพัฒนาอย่างน้อยหมู่บ้านละ 30 ครัวเรือน มีขั้นตอนการดำเนินงาน ดังนี้

  1. พิจารณาคัดเลือกหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงต้นแบบ ปี 2552-2562 เป็นต้นแบบ (บ้านพี่) และเป็นที่ปรึกษาในการพัฒนาหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียง โดยจำนวนให้คำนึงถึงความเหมาะสมและสอดคล้องกับจำนวนหมู่บ้านเป้าหมาย (บ้านน้อง) ทั้งนี้บ้านต้นแบบ(บ้านพี่) จะต้องมีลักษณะเดียวกัน หรือใกล้เคียงกัน (ระดับเดียวกัน หรือระดับสูงกว่า หรือมีบริบท/ลักษณะของชุมชนที่คล้ายคลังกัน) สามารถเรียนรู้และนำมาประยุกต์ใช้ในทางปฏิบัติได้ให้กับหมู่บ้านเป้าหมาย (บ้านน้อง) การจัดทำคำสั่งแต่งตั้งทีมวิทยากรพัฒนาหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียง ซึ่งให้พิจารณาคัดเลือกทีมวิทยากรจากปราชญ์ชุมชน             
  2. กำหนดรูปแบบ วิธีการจัดสัมมนาการเรียนรู้วิถีเศรษฐกิจพอเพียง โดยพิจารณาจากกรอบการเรียนรู้

                   – การสร้างความเข้าใจ และสร้างความตระหนักถึงความสำคัญของการน้อมนำหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงไปสู่การปฏิบัติ

                   – วิธีการพัฒนาหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงในแต่ละขั้นตอนที่กำหนด

                   – แนวทางการน้อมนำหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงไปสู่การปฏิบัติในระดับบุคคล ครัวเรือน และชุมชน เช่น การสร้างความเข้มแข็งของครอบครัวพัฒนา กาบริหารจัดการชุมชน และการจัดการศูนย์เรียนรู้ เพื่อการพัฒนาตามแนวปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง

                   – วางแผนเตรียมการเรียนรู้ประสบการณ์การพัฒนาวิถีชีวิตเศรษฐกิจพอเพียงจากแหล่งเรียนรู้ต้นแบบ (บ้านพี่)

                             – วิธีการประเมิน 4 ด้าน 23 ตัวชี้วัด และการประเมินความ “อยู่เย็น เป็นสุข”หรือความสุขมวลรวมของหมู่บ้าน/ชุมชน (Gross Village Happiness :GVH) มุ่งเน้นการอธิบายเพื่อสร้างความเข้าใจถึงความสำคัญที่ต้องประเมินผล วิธีการประเมิน และกำหนดวันประเมินร่วมกัน

  1. จัดสัมมนาเรียนรู้วิถีชีวิตเศรษฐกิจพอเพียง โดยมุ่งเน้นการปรับกรอบความคิด/กระบวนการทางความคิด (Mindset) ให้กลุ่มเป้าหมายตระหนักถึงความสำคัญของการน้อมนำหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงไปสู่การปฏิบัติ
  2. ส่งเสริมและสนับสนุนและขับเคลื่อนกิจกรรมการน้อมนำหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงไปสู่การปฏิบัติของครอบครัวพัฒนาเป้าหมาย

                   ผลการดำเนินงาน ครัวเรือนมีความเข้าใจ และเกิดความตระหนักในการปรับเปลี่ยนการใช้ชีวิตและการพัฒนาหมู่บ้านที่สมดุล สอดคล้องตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง และได้ประเมิน 4 ด้าน 23 ตัวชี้วัด และประเมินความ “อยู่เย็น เป็นสุข”หรือความสุขมวลรวม  ของหมู่บ้าน/ชุมชน (Gross Village Happiness : GVH)  ซึ่งผลการประเมินอยู่ในระดับอยู่เย็นเป็นสุข 

 *************************************************************************************

 

กิจกรรมที่  2 สร้างเสริมประสบการณ์พัฒนาวิถีชีวิตเศรษฐกิจพอเพียงจากแหล่งเรียนรู้ 

ต้นแบบ

                        วัตถุประสงค์เพื่อสร้างความเข้าใจและเกิดความตระหนักในการปรับเปลี่ยนการใช้ชีวิตและการพัฒนาหมู่บ้านที่สมดุลสอดคล้องตามหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง  กลุ่มเป้าหมายประกอบด้วย ผู้แทนครอบครัวพัฒนา 30 ครัวเรือน มีขั้นตอนการดำเนินงาน ดังนี้

  1. 1. สำนักงานพัฒนาชุมชนอำเภอ จัดกิจกรรมสร้างเสริมประสบการณ์การพัฒนาวิถีเศรษฐกิจพอเพียง จากแหล่งเรียนรู้ต้นแบบ เพื่อสร้างความเข้าใจ และเกิดความตระหนักในการปรับเปลี่ยนการใช้ชีวิต และการพัฒนาหมู่บ้านที่สมดุล สอดคล้องตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง โดยการศึกษาดูงาน บ้านน้อง (บ้านฟ้าห่วน หมู่ 8 ตำบลฟ้าห่วน อำเภอค้อวัง จังหวัดยโสธร)

                       1.1 แนวคิดวิธีการพัฒนาหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียง และแนวทางการส่งเสริมการน้อมนำหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง ไปสู่การปฏิบัติในระดับบุคคล ครัวเรือน และชุมชน

                       1.2  ศึกษาดูงานประสบการณ์การพัฒนาวิถีเศรษฐกิจพอเพียงจากแหล่งเรียนรู้ต้นแบบ    (บ้านน้อง) อย่างน้อย หมู่บ้านละ 1 วัน

                       1.3 ส่งเสริมและสนับสนุนให้ครอบครัวพัฒนาได้สรุปผลการเรียนรู้แลกเปลี่ยนองค์ความรู้ และวางแผนนำองค์ความรู้ไปสู่การปฏิบัติในระดับบุคคล ครัวเรือนและชุมชนต่อไป

                       1.4 สรุปและประเมินผลการดำเนินงาน

                ผลการดำเนินงาน  บ้านพี่ได้ศึกษาดูงานบ้านน้อง บ้านฟ้าห่วน หมู่ที่ 8 ตำบลฟ้าห่วน อำเภอค้อวัง ซึ่งเป็นต้นแบบหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียง ได้เรียนรู้ฐานเศรษฐกิจพอเพียง การปลูกผักปลอดสารพิษ การทอผ้า การทำกระเป๋าสำเร็จรูป การเลี้ยงกบ การทำแปลงนาปลอดสารพิษ การทำปุ๋ยหมักชัวภาพ ได้แลกเปลี่ยนเรียนรู้ วางแผน เพื่อให้เกิดความเข้าใจ และตระหนักในการปรับเปลี่ยนการใช้ชีวิต และการพัฒนาหมู่บ้านที่สมดุล สอดคล้องกับหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง ได้นำองค์ความรู้ที่ได้รับไปสู่การปฏิบัติในระดับบุคคล ครัวเรือน และชุมชนต่อไป

ปัจจัยที่ทำให้การขับเคลื่อนหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงประสบความสำเร็จ

  1. ประชาชนมีความรัก ความสามัคคี ให้ความร่วมมือในการทำกิจกรรมส่วนรวม
  2. ครัวเรือนในหมู่บ้านมีการดำเนินกิจกรรรมการดำรงชีวิตตามแนววิถีชีวิตเศรษฐกิจพอเพียง เช่น การปลูกผักสวนครัว เลี้ยงปลา การจัดการขยะ ทำปุ๋ยหมักชีวภาพไว้ใช้เองอยู่แล้ว เมื่อเข้าร่วมโครงการหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงต้นแบบแล้ว มีกิจกรรมการดำรงชีวิตตามแนววิถีชีวิตเศรษฐกิจพอเพียงในครัวเรือนเพิ่มขึ้น
  3. ประชาชนในหมู่บ้านมีความเข้มแข็ง พร้อมที่จะพัฒนาตนเองหลังจากได้ไปศึกษาดูงานจากแหล่งเรียนรู้ต้นแบบแล้ว หลังจากดูงานครอบครัวพัฒนาได้นำกิจกรรมที่ได้รับการอบรมนำกลับมาปรับใช้ในชีวิตประจำวัน ได้แก่ การทำเกษตรผสมผสาน การจักสาน การสร้างความมั่นคงทางอาหาร
  4. หมู่บ้านมีความเข้มแข็ง มีศูนย์เรียนรู้เศรษฐกิจพอเพียง จำนวน 1 แห่ง และมีจุดเรียนรู้ กิจกรรมด้านเศรษฐกิจพอเพียง จำนวน 2 จุด สามารถเป็นแบบอย่างในการดำเนินกิจกรรมการดำรงชีวิต ตามแนววิถีชีวิตเศรษฐกิจพอเพียงแก่ครัวเรือนอื่นในหมู่บ้าน และนอกหมู่บ้าน
  5. ผู้นำชุมชนมีศักยภาพ มีภาวะผู้นำ มีความเสียสละ มีการบริหารจัดการหมู่บ้านที่ดี มีความเข้มแข็ง ความพร้อม และความสามัคคี ในการเข้าร่วมการพัฒนาหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงต้นแบบ และขยายผลครัวเรือนต้นแบบให้ครอบคลุมทั่วทุกครัวเรือนในระดับหมู่บ้าน ผู้นำ/แกนนำ ได้รับโอกาสในการเข้ารับการเรียนรู้จากการฝึกอบรม ของหน่วยงานต่าง ๆ เช่น สำนักงานประมงจังหวัดยโสธร สำนักงานเกษตรจังหวัดยโสธร  สามารถนำความรู้ที่ได้รับการต่อยอดและเผยแพร่แก่ประชาชนได้ และการสร้างความเป็นกันเองหรือสร้างความคุ้นเคย โดยเฉพาะผู้นำจะทำให้เกิดการยอมรับและนำไปสู่ความร่วมมือในการทำงาน
  6. หมู่บ้าน มีวัดเป็นศูนย์รวมจิตใจ เป็นที่ยึดเหนี่ยวให้ประชาชนมีคุณธรรมจริยธรรมที่ดีเอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ มีกิจกรรมทางศาสนา ทำให้คนมีความรัก สามัคคีกันมากขึ้น

การประสานงาน เป็นการบูรณาการทำงานร่วมกับผู้นำชุมชน  แกนนำกลุ่มองค์กรชุมชน  เครือข่าย ทีมงานภาคีการพัฒนาระดับตำบล/อำเภอ คนในชุมชนร่วมคิด ร่วมรู้ ร่วมทำ ร่วมรับผลประโยชน์ เพื่อค้นหาข้อมูล รวบรวมผลงานของกลุ่ม/องค์กร และจัดทำเอกสารความรู้ในการขยายผลสู่หมู่บ้านอื่น